دروازهای تماشایی رو به آینده؛ این بهترین توصیف برای فرصتهای تحصیل در ترکیه است. ترکیه نه تنها یک مقصد توریستی باستانی، بلکه یک مرکز آکادمیک رو به رشد است که به دلیل موقعیت استراتژیک و سرمایهگذاریهای عظیم در بخش آموزش عالی، توجه دانشجویان بینالمللی را به خود جلب کرده است. دانشگاههای این کشور، نظیر کوچ (Koç) و بغازیچی (Boğazici)، با کسب رتبههای جهانی معتبر، سطح کیفی آموزشی خود را همتراز با استانداردهای اروپایی و آمریکایی به اثبات رساندهاند. برای دانشجویان جویای علم، بهویژه ایرانیان، ترکیه ترکیبی ایدهآل از اعتبار مدرک بالا و نزدیکی فرهنگی و جغرافیایی را فراهم میآورد.
جذابیت ترکیه تنها به کیفیت محدود نمیشود؛ این کشور با ارائه هزینههای زندگی و تحصیل بسیار مقرون به صرفه در مقایسه با اروپا، امکان دسترسی به تحصیلات عالی را برای قشر وسیعتری از متقاضیان فراهم میکند. همچنین، تنوع در روشهای پذیرش (از طریق آزمونهای معتبری چون TR-YÖS و SAT یا صرفاً با سوابق تحصیلی) و ارائه رشتهها به دو زبان ترکی و انگلیسی، پاسخگوی نیازهای تحصیلی متنوع است. اگر به دنبال یک سرمایهگذاری هوشمندانه در آینده تحصیلی خود هستید که منجر به کسب مدارک جهانی شود، درک دقیق شرایط پذیرش دانشگاه های ترکیه گام اول شما خواهد بود.
مدارک مورد نیاز برای درخواست پذیرش دانشگاه های ترکیه
جمعآوری و آمادهسازی دقیق مدارک، نخستین و مهمترین گام در فرآیند اخذ پذیرش دانشگاههای ترکیه است. متقاضیان بینالمللی باید تمامی مستندات خود را بهصورت ترجمه رسمی (Notarized) و مورد تأیید مراجع ذیصلاح ارائه دهند. این مدارک نهتنها سوابق تحصیلی شما را اثبات میکنند، بلکه تضمینی برای هویت و توانایی مالی شما در طول دوره تحصیل هستند.
مهمترین نکته این است که تمامی ترجمهها (معمولاً به زبان ترکی یا انگلیسی)باید توسط دارالترجمههای رسمی انجام شده و به تأیید دفتر اسناد رسمی (نوتر) برسند. همچنین، دریافت گواهی معادلسازی دیپلم (Denklik) از وزارت آموزش ملی ترکیه (MEB)، برای ثبتنام نهایی در دانشگاه الزامی است.
- اصل و کپی پاسپورت معتبر (با حداقل ۶ ماه اعتبار).
- ترجمه رسمی شناسنامه.
- چند قطعه عکس پرسنلی جدید.
- اصل و ترجمه رسمی مدرک دیپلم دبیرستان و پیشدانشگاهی (در صورت وجود).
- اصل و ترجمه رسمی ریز نمرات کلیه سالهای دوره متوسطه.
- گواهی معادلسازی دیپلم (Denklik).
- مدارک تحصیلی و ریز نمرات مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد (برای متقاضیان مقاطع بالاتر).
- مدرک و نمره قبولی در آزمونهای ورودی مانند TR-YÖS یا SAT (برای رشتههای خاص یا دانشگاههای دولتی).
- مدرک زبان ترکی TÖMER یا انگلیسی TOEFL/IELTS (بسته به زبان تدریس رشته انتخابی).
- نمره آزمونهای تخصصی ALES/GRE/GMAT (برای متقاضیان تحصیلات تکمیلی).
- انگیزه نامه (Motivation Letter).
- توصیهنامه (Recommendation Letters) (به ویژه برای ارشد و دکتری).
- رزومه تحصیلی/شغلی (CV).
- گواهی تمکن مالی (سند بانکی برای اثبات توانایی پوشش هزینهها).
مراحل اصلی اپلای دانشگاه های ترکیه (درخواست پذیرش)

فرایند درخواست پذیرش دانشگاههای ترکیه معمولاً شامل گامهای زیر است:
- بررسی الزامات: وبسایت دانشگاه مورد نظر را بررسی کنید تا از حداقل معدل لازم، نمره آزمون ورودی و مهلتهای اپلای مطلع شوید.
- آمادهسازی مدارک: تمامی مدارک فوق را جمعآوری کرده و ترجمه رسمی آنها را تهیه نمایید.
- تکمیل درخواست آنلاین: در پورتال آنلاین دانشگاه ثبت نام کرده و فرم درخواست را بادقت تکمیل کنید.
- بارگذاری مدارک: اسکن مدارک را در سیستم دانشگاه بارگذاری و هزینه درخواست (Application Fee)را پرداخت نمایید.
- دریافت نامه پذیرش (Acceptance Letter): پس از ارزیابی، دانشگاه نامه رسمی پذیرش شما را صادر میکند.
- اخذ ویزای دانشجویی: با در دست داشتن نامه پذیرش، به سفارت یا کنسولگری ترکیه مراجعه و برای ویزای تحصیلی اقدام کنید.
- ثبت نام نهایی در دانشگاه: پس از ورود به ترکیه و قبل از شروع ترم، با ارائه اصل مدارک خود به دانشگاه، ثبت نام نهایی را انجام دهید و گواهی Denklik را ارائه کنید.
جدول زمانی عمومی اپلای و شروع ترمها
دانشجویان باید بدانند که بهترین زمان برای آمادهسازی مدارک، شش تا هشت ماه قبل از شروع ترم تحصیلی است.
| زمان شروع اپلای و ترم های دانشگاههای ترکیه | ||
|---|---|---|
| دوره/رویداد | زمان تقریبی (هر سال) | اقدام مورد نیاز دانشجو |
| زمان برگزاری آزمون TR-YÖS | فروردین/اردیبهشت (آوریل/می) | ثبت نام و شرکت در آزمون اصلی (در صورت نیاز). |
| زمان اصلی اپلای (بیشتر دانشگاهها) | اردیبهشت تا مرداد (می تا آگوست) | ارسال مدارک، تکمیل فرم درخواست آنلاین و پرداخت هزینه. |
| اعلام نتایج پذیرش | تیر تا شهریور (جولای تا سپتامبر) | دریافت نامه پذیرش و اقدام برای ویزا. |
| شروع ترم پاییز (اصلی) | شهریور تا اوایل مهر (سپتامبر) | ورود به ترکیه، انجام ثبت نام نهایی در دانشگاه و اخذ گواهی Denklik. |
| شروع ترم بهار (زمستانی) | بهمن تا اسفند (فوریه) | شروع کلاسهای نیمسال دوم (برای ورودیهای بهار). |
شرایط پذیرش در رشتههای پرطرفدار دانشگاههای ترکیه
شرایط پذیرش دانشگاههای ترکیه بهشدت به رشته انتخابی متقاضی بستگی دارد. رشتههای پرطرفدار و با رقابت بالا، بهخصوص در حوزههای پزشکی و مهندسی، معمولاً الزامات سختگیرانهتری دارند.
۱.گروه رشتههای علوم پزشکی و بهداشت
این گروه از رقابتیترین رشتهها در ترکیه محسوب میشوند و شامل پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و رشتههای مرتبط مانند فیزیوتراپی هستند.
| شرایط پذیرش رشتههای علوم پزشکی ترکیه | |
|---|---|
| الزامات اصلی گروه رشته های پزشکی | توضیحات |
| آزمون ورودی | کسب نمره بالا در TR-YÖS یا SAT. برای پذیرش در رشتههای پزشکی در دانشگاههای برتر، نیاز به کسب نمره حداقل ۹۰ از ۱۰۰ در TR-YÖS یا نمره حداقل ۱۴۰۰ از ۱۶۰۰ در SAT است. |
| معدل دبیرستان | داشتن معدل دیپلم بسیار بالا (معمولاً حداقل ۱۸ از ۲۰ یا معادل آن) یک شرط اساسی است. |
| مدرک زبان | تسلط به زبان ترکی یا انگلیسی (بسته به زبان تدریس رشته) با ارائه مدرک TÖMER یا TOEFL/IELTS الزامی است. |
۲. گروه رشتههای فنی و مهندسی
این گروه شامل رشتههایی مانند مهندسی کامپیوتر، مهندسی عمران، مهندسی مکانیک، مهندسی برق و معماری میشود.
| شرایط پذیرش رشتههای فنی و مهندسی ترکیه | |
|---|---|
| الزامات اصلی گروه رشته های فنی و مهندسی | توضیحات |
| آزمون ورودی | بسته به دانشگاه، کسب نمره مناسب در TR-YÖS یا SAT مورد نیاز است. برای دانشگاههای دولتی برتر نظیر METU یا ITÜ، همچنان رقابت بالا است. |
| معدل دبیرستان | نیاز به معدل خوب (معمولاً بالای ۱۵ از ۲۰) برای پذیرش مستقیم یا بدون آزمون. |
| مدرک زبان | بسیاری از رشتههای مهندسی به زبان انگلیسی ارائه میشوند و ارائه مدرک TOEFL/IELTS بسیار حیاتی است. |
۳. گروه رشتههای علوم انسانی، اجتماعی و مدیریت
این گروه شامل رشتههایی مانند حقوق، روابط بینالملل، اقتصاد، مدیریت کسب و کار (MBA) و روانشناسی است.
| شرایط پذیرش رشتههای علوم انسانی ترکیه | |
|---|---|
| الزامات اصلی گروه رشته انسانی | توضیحات |
| آزمون ورودی | در مقطع کارشناسی، الزامات آزمون ورودی معمولاً از رشتههای فنی و پزشکی آسانتر است و پذیرش اغلب بر اساس معدل دیپلم انجام میشود. |
| مقاطع تکمیلی (ارشد و دکتری) | برای پذیرش دانشگاههای ترکیه در مقاطع ارشد و دکتری، قبولی در آزمونهای ALES (برای برنامههای ترکی) یا GRE/GMAT (برای برنامههای انگلیسی) به همراه ارائه رزومه قوی و انگیزهنامه ضروری است. |
۴. گروه رشتههای هنر و معماری منظر
این گروه شامل رشتههایی مانند نقاشی، مجسمهسازی، طراحی داخلی، موسیقی و هنرهای نمایشی است.
| شرایط پذیرش رشتههای هنر و معماری ترکیه | |
|---|---|
| الزامات اصلی گروه رشته های هنر | توضیحات |
| آزمونهای استعدادسنجی | علاوه بر مدارک عمومی، متقاضیان باید در آزمونهای استعدادسنجی (Yetenek Sınavları) یا مصاحبههای تخصصی خود دانشگاهها شرکت کنند. |
| ارائه پورتفولیو (Portfolio) | برای رشتههای طراحی و بصری، ارائه یک مجموعه قوی از آثار هنری و طراحیها که نشاندهنده توانایی متقاضی باشد، حیاتی است. |
| معدل و زبان | معدل دیپلم نقش کمتری نسبت به آزمونهای استعدادسنجی دارد. ارائه مدرک زبان (معمولاً ترکی) نیز بسته به دانشگاه الزامی است. |
راهنمای کامل آزمونهای ورودی TR-YÖS و SAT دانشگاه های ترکیه
پذیرش دانشگاههای ترکیه در مقطع کارشناسی برای دانشجویان بینالمللی عمدتاً به کسب نمره قبولی در یکی از دو آزمون استاندارد TR-YÖS یا SAT بستگی دارد. انتخاب بین این دو آزمون، متأثر از سطح زبان انگلیسی متقاضی و دانشگاه هدف (دولتی یا خصوصی) است. درک تفاوتهای ساختاری این دو آزمون برای آمادگی موفقیتآمیز، حیاتی است.
۱. آزمون TR-YÖS (آزمون متمرکز دانشجویان خارجی ترکیه)
آزمون TR-YÖS که توسط سازمان سنجش ترکیه (ÖSYM) بهصورت متمرکز و سراسری برگزار میشود، کلید اصلی ورود به اکثر دانشگاههای دولتی ترکیه است. این آزمون با هدف ارزیابی مهارتهای استدلال منطقی و پایه ریاضی متقاضیان طراحی شده و کمتر به سنجش دانش زبان میپردازد. کسب نمره بالا در این آزمون (برای رشتههای پزشکی، بالای ۴۵۰از ۵۰۰) شانس پذیرش شما را به شکل چشمگیری افزایش میدهد.
نکات کلیدی TR-YÖS:
- محتوا: شامل ۸۰ سوال تستی در سه بخش اصلی: هوش (IQ)، ریاضیات و هندسه.
- زبان برگزاری: به چندین زبان از جمله ترکی و انگلیسی ارائه میشود و داوطلب در زمان ثبتنام، زبان دلخواه خود را انتخاب میکند.
- نحوه برگزاری: تقریباً دو بار در سال (عموماً در ماههای می و نوامبر) در حوزههای امتحانی در ترکیه و سایر کشورها (شامل ایران).
- منابع و آمادگی: بهترین راه آمادگی، مطالعه کتابها و منابع تخصصی YÖS و حل مستمر سوالات دورههای قبلی ÖSYM.
- اعتبار نمره: دو سال.
۲. آزمون SAT (Scholastic Assessment Test)

آزمون SAT یک آزمون بینالمللی با اعتبار جهانی است که بیشتر برای ورود به دانشگاههای آمریکایی طراحی شده، اما در ترکیه نیز توسط دانشگاههای خصوصی و انگلیسیزبان برتر (مانند کوچ و بغازیچی) پذیرفته میشود. تمرکز اصلی این آزمون بر تواناییهای زبانی و ریاضیات است، بنابراین نیاز به تسلط بالا به زبان انگلیسی دارد. نمره قبولی مطلوب برای رشتههای پزشکی در دانشگاههای برتر معمولاً بالای ۱۴۵۰ از ۱۶۰۰ است.
نکات کلیدی SAT:
- محتوا: شامل دو بخش اصلی: ریاضیات و خواندن و نوشتن مبتنی بر شواهد (درک مطلب و گرامر انگلیسی).
- زبان برگزاری: صرفاً به زبان انگلیسی.
- نحوه برگزاری: حدود ۶ بار در سال. در ایران برگزار نمیشود و متقاضیان ایرانی باید در مراکز برگزاری در ترکیه یا کشورهای همسایه شرکت کنند.
- منابع و آمادگی: استفاده از منابع استاندارد بینالمللی SAT (مانند College Board Official Guide) و تقویت مستمر مهارتهای درک مطلب (Reading Comprehension) و واژگان انگلیسی.
- اعتبار نمره: دو سال.
۳. تفاوتهای کلیدی و نحوه انتخاب
تصمیمگیری برای انتخاب آزمون به طور مستقیم به هدف نهایی شما بستگی دارد. اگر هدف اصلی شما ورود به دانشگاههای دولتی ترکیه و تحصیل به زبان ترکی است، TR-YÖS انتخاب بهتر و منطقیتری است. اما اگر هدف شما دانشگاههای خصوصی تراز اول یا تحصیل به زبان انگلیسی است، کسب نمره خوب در SAT شانس شما را به میزان قابل توجهی افزایش میدهد.
مقایسه:
- زبان: TR-YÖS چندزبانه است، SAT فقط انگلیسی.
- محتوا: TR-YÖS بیشتر بر هوش و ریاضیات تمرکز دارد، SAT بر زبان انگلیسی و ریاضیات.
- دانشگاه هدف: TR-YÖS برای دولتیها، SAT برای خصوصیهای برتر و انگلیسیزبانها.
- محل برگزاری: TR-YÖS در ایران برگزار میشود، SAT خیر.
شرایط پذیرش بدون آزمون دانشگاه های ترکیه

یکی از جذابترین روشهای ورود برای دانشجویان بینالمللی، امکان اخذ پذیرش دانشگاههای ترکیه بدون نیاز به شرکت در آزمونهای ورودی مانند TR-YÖS یا SAT است. این روش اغلب بر پایه ارزیابی دقیق سوابق تحصیلی و معدل داوطلب استوار است.
دانشگاههایی که پذیرش بدون آزمون دارند
در حالت کلی، پذیرش بدون آزمون در ترکیه بیشتر در دو نوع دانشگاه امکانپذیر است:
- دانشگاههای خصوصی (Vakıf Üniversiteleri): تقریباً تمامی دانشگاههای خصوصی ترکیه از روش پذیرش بر اساس سوابق تحصیلی (معدل دیپلم) استفاده میکنند. این دانشگاهها که برنامههای درسی متعددی به زبان انگلیسی ارائه میدهند (مانند دانشگاه سابانجی، دانشگاه بیلکنت، دانشگاه آیدین)، رقابت کمتری برای پذیرش دارند، اما شهریه آنها به مراتب بالاتر از دانشگاههای دولتی است.
- برخی دانشگاههای دولتی با شرایط خاص: اگرچه دانشگاههای دولتی بزرگ و تراز اول (مانند آنکارا، استانبول و METU) معمولاً نمره TR-YÖS یا SAT را الزامی میدانند، اما برخی از دانشگاههای دولتی در شهرهای کوچکتر یا در رشتههایی با تقاضای کمتر، ممکن است بخشی از ظرفیت خود را بر اساس معدل بالای دیپلم و سوابق تحصیلی به دانشجویان بینالمللی اختصاص دهند.
الزامات معدل و سوابق تحصیلی
مهمترین معیار برای پذیرش بدون آزمون، معدل دیپلم شما است. هرچه معدل بالاتری داشته باشید، شانس شما برای رقابت در رشتههای بهتر و دانشگاههای معتبرتر افزایش مییابد.
- حداقل معدل برای دانشگاههای خصوصی: بهطور کلی، برای پذیرش دانشگاههای ترکیه در بیشتر رشتهها، حداقل معدل دیپلم مورد نیاز معمولاً بین ۱۲ تا ۱۴ از ۲۰ است. با این حال، دانشگاههای خصوصی برتر ممکن است معدل بالاتری (نزدیک به ۱۶ از ۲۰) را برای رشتههای پرطرفدار طلب کنند.
- معدل مطلوب برای رشتههای رقابتی: برای پذیرش در رشتههای پرطرفدار مانند پزشکی، دندانپزشکی، و مهندسیهای برتر در دانشگاههای خصوصی، توصیه میشود معدل دیپلم متقاضی ۱۷ از ۲۰ به بالا باشد تا شانس بالایی برای اخذ پذیرش داشته باشد.
- سوابق تحصیلی تکمیلی: دانشگاهها علاوه بر معدل، به موارد زیر نیز توجه میکنند:
- ریز نمرات دبیرستان: نمرات دروس مرتبط با رشته انتخابی (مانند ریاضیات و علوم برای مهندسی) بسیار مهم است.
- مدارک زبان: ارائه مدرک TOEFL/IELTS یا TÖMER شانس پذیرش دانشگاههای ترکیه را به طور قابل ملاحظهای افزایش میدهد.
- انگیزهنامه و توصیهنامه: داشتن یک انگیزهنامه (Motivation Letter) قوی و توصیهنامههای معتبر (بهویژه برای تحصیلات تکمیلی) میتواند جایگزین خوبی برای نمره آزمون ورودی باشد.
بورسیهها و حمایتهای مالی برای دانشجویان در دانشگاه های ترکیه

تحصیل در ترکیه به خودی خود مقرون به صرفه است، اما دانشجویان بینالمللی میتوانند برای پوشش کامل یا جزئی هزینههای خود، از طیف گستردهای از بورسیهها و فرصتهای مالی استفاده کنند. تمرکز بر این حمایتها میتواند فشار مالی ناشی از تحصیل در خارج از کشور را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
بورسیههای دولتی ترکیه (Türkiye Bursları – YTB)
برنامه ترکیه بورسلاری (Türkiye Bursları) یا بورسیه دولت ترکیه که توسط سازمان یوتوبی (YTB) ارائه میشود، جامعترین و معتبرترین برنامه حمایتی برای دانشجویان بینالمللی در این کشور است. این برنامه یک بورس تحصیلی کامل (Full Scholarship) است که با اصطلاح تام بورس (Tam Burs) شناخته میشود. پوشش این بورسیه شامل شهریه کامل دانشگاه، کمک هزینه ماهیانه زندگی، بیمه درمانی، بلیط هواپیما برای اولین ورود و خروج نهایی از ترکیه، و یک سال آموزش رایگان زبان ترکی TÖMER است. این بورسیه بسیار رقابتی است و معمولاً به دانشجویانی با سوابق تحصیلی و علمی برجسته اعطا میگردد. شرط سنی برای این بورسیه مطرح است؛ بهطور مثال برای مقطع کارشناسی معمولاً متقاضیان باید زیر ۲۱ سال سن داشته باشند. مراحل درخواست شامل ثبت آنلاین و در صورت موفقیت، شرکت در مصاحبه حضوری است.
بورسیههای دانشگاهی
بسیاری از دانشگاههای خصوصی و برخی دانشگاههای دولتی، برای جذب دانشجویان مستعد بینالمللی، برنامههای بورسیه داخلی خود را ارائه میدهند. در دانشگاههای خصوصی، این بورسیهها عمدتاً به صورت تخفیف در شهریه (از ۲۵٪ تا ۱۰۰٪) ارائه میشوند و اعطای آنها بر اساس معیارهایی چون معدل دیپلم بسیار بالا، نمره خوب در آزمونهای ورودی SAT/TR-YÖS و یا موفقیت در مصاحبههای دانشگاهی صورت میگیرد. در مقابل، بورسیههای دانشگاههای دولتی کمتر متداول است، اما ممکن است در قالب تخفیف در شهریه یا حمایت مالی برای دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی که در پروژههای تحقیقاتی مشارکت دارند، ارائه شود.
فرصتهای کار دانشجویی
با وجود اینکه تحصیل در ترکیه میتواند مقرون به صرفه باشد، دانشجویان بینالمللی میتوانند برای کسب درآمد تکمیلی به دنبال کار دانشجویی باشند. با این حال، کار دانشجویی در ترکیه با محدودیتهایی همراه است. دانشجویان بینالمللی در مقطع کارشناسی تنها پس از پایان سال اول تحصیل و با اخذ مجوز از مقامات مربوطه میتوانند به صورت پارهوقت کار کنند. حداکثر ساعات کار دانشجویی در هفته معمولاً ۲۰ تا ۳۰ ساعت تعیین شده است. این فرصتها غالباً شامل مشاغل درون دانشگاهی (مانند دستیاری پژوهشی) یا مشاغل خدماتی پارهوقت در شهرهای بزرگ است. لازم است دانشجویان در ابتدا بر تأمین مالی اصلی از طریق بورسیهها یا منابع شخصی تمرکز کرده و کار دانشجویی را صرفاً بهعنوان یک منبع درآمد تکمیلی در نظر بگیرند.
معرفی برترین دانشگاههای ترکیه
دانشگاههای ترکیه، چه دولتی و چه خصوصی، در سالهای اخیر پیشرفت چشمگیری در رتبهبندیهای بینالمللی داشتهاند. این پیشرفت مدیون سرمایهگذاری دولت در تحقیقات و همکاریهای بینالمللی است. انتخاب دانشگاه مناسب، ارتباط مستقیمی با نوع پذیرش دانشگاههای ترکیه (آزمونمحور یا معدلمحور) و بودجه شما دارد.
لیست دانشگاههای برتر ترکیه (دولتی و خصوصی)

در جدول زیر، ۱۰ دانشگاه برتر دولتی و ۱۰ دانشگاه برتر خصوصی ترکیه، که عموماً در رتبهبندیهای ملی جزو برترینها قرار میگیرند، صرفاً نام برده شدهاند. رتبه ملی ترکیه در اینجا بر اساس اجماع رتبهبندیهای مختلف (مانند URAP و QS) در سالهای اخیر تعیین شده است.
الزامات مدرک زبان ترکی یا انگلیسی برای پذیرش دانشگاه های ترکیه
الزامات زبان یکی از مهمترین متغیرها در فرآیند پذیرش دانشگاههای ترکیه است. زبان مورد نیاز شما کاملاً به زبان تدریس رشته انتخابی و نوع دانشگاه (دولتی یا خصوصی) بستگی دارد. هیچ دانشگاهی بدون اثبات تسلط شما به زبان آموزشی، پذیرش قطعی صادر نمیکند.
الزامات زبان برای رشتههای مختلف و دانشگاهها
دانشگاههای ترکیه برنامههای تحصیلی خود را به دو زبان اصلی ارائه میدهند که هر کدام مدرک خاص خود را میطلبند:
| آزمون های پذیرش دانشگاه های ترکیه | |||
|---|---|---|---|
| زبان تدریس | دانشگاههای اصلی | مدرک مورد نیاز | حد نصابهای عمومی |
| ترکی استانبولی | اکثر دانشگاههای دولتی | TÖMER (تومر) | سطح C1 (در بسیاری از رشتهها) |
| انگلیسی | دانشگاههای خصوصی برتر (کوچ، سابانجی) و برخی رشتههای فنی و مهندسی دولتی (ODTÜ، İTÜ) | TOEFL iBT یا IELTS | TOEFL: حداقل ۷۲ تا ۸۰ / IELTS: حداقل ۶ تا ۶.۵ |
نکات کلیدی:
- رشتههای پزشکی: معمولاً به دلیل ارتباط مستقیم با بیماران، حتی در صورت تدریس به انگلیسی، ممکن است نیاز به ارائه مدرک TÖMER سطح B2 یا C1 نیز داشته باشند.
- دانشگاههای انگلیسیزبان: برخی دانشگاهها، مانند دانشگاه فنی خاورمیانه (METU)، برنامههای کاملاً انگلیسیزبان دارند و فقط نمره TOEFL/IELTS را میپذیرند.
- پذیرش مشروط: در صورتی که نمره زبان کافی (چه ترکی و چه انگلیسی) را نداشته باشید، میتوانید پذیرش مشروط بگیرید و ابتدا در دورههای زبان دانشگاه شرکت کنید.
دورههای آمادگی زبان (Hazırlık)
دانشگاههای ترکیه برای متقاضیانی که مدرک زبان ندارند یا نمره آنها به حد نصاب نرسیده، فرصت شرکت در دورههای آمادگی (Hazırlık) را فراهم میکنند.
- دورههای تومر (TÖMER): این دورهها برای آمادگی زبان ترکی برگزار میشوند. دانشجویان باید در پایان دوره (معمولاً یک سال) در آزمون نهایی موفق شوند و مدرک سطح C1 را کسب کنند تا اجازه شروع تحصیلات آکادمیک خود را داشته باشند.
- دورههای انگلیسی (English Prep School): دانشگاههایی که به زبان انگلیسی تدریس میکنند، دورههای یکساله فشرده زبان انگلیسی برگزار میکنند. پس از قبولی در آزمون پایان دوره، دانشجو میتواند تحصیلات اصلی خود را آغاز کند.
- مزایا: این دورهها به دانشجویان فرصت میدهند تا بدون نگرانی از قبولی در آزمون زبان، وارد کشور شده و در محیطی آکادمیک برای شروع تحصیل آماده شوند.
به طور خلاصه، قبل از اقدام برای هر رشته، باید زبان تدریس آن رشته را مشخص کنید و مدرک لازم را تهیه نمایید یا خود را برای شرکت در دورههای آمادگی دانشگاه آماده سازید.
جمع بندی
تحصیل در ترکیه امروز یک انتخاب هوشمندانه است که ترکیب بینظیری از کیفیت آموزشی مورد تأیید جهانی، اعتبار مدارک بولونیا و هزینههای مقرون به صرفه را ارائه میدهد. مسیر ورود شما، چه از طریق کسب نمره بالا در آزمونهای رقابتی مانند TR-YÖS و SATبرای دانشگاههای دولتی و انگلیسیزبان باشد، یا از طریق استفاده از سوابق تحصیلی درخشان (معدل بالا) برای دانشگاههای خصوصی، نیازمند برنامهریزی دقیق است. با وجود فرصتهای طلایی مانند بورسیه کامل YTB و امکان پذیرش دانشگاههای ترکیه مشروط به زبان، متقاضیان باید با آمادهسازی به موقع مدارک کلیدی مانند ترجمه دیپلم و گواهی Denklik، گامهای نهایی خود را محکم بردارند. ترکیه نه تنها مقصد تحصیلی، بلکه پلی برای ساختن یک رزومه بینالمللی و تضمین آیندهای روشن است.















